Ji bo Xiristiyanên Ermeniyan, Sersal û Xwedêxuyanî pîrozbûnek bi taybetî û bi wate ye, ku di roja 6ê rêbendanê de tê pîrozkirin. Bi cudaî ji piraniya cîhana xiristiyan, Kaniya Qedîm a Ermeniyan hîn jî kevneşopiya xiristiyan a destpêkê diparêze û di heman rojê de zayîna Îsa Mesîh, Mîxtebûna wî û xuyabûna Xwedê ji bo mirovahiyê pîroz dike.
Wateya wî ya ruhî
Sersal zayîna Xwedê ya bi şêweya mirovî nîşan dide, û Xwedêxuyanî jî xuyabûna wî li dinyayê. Di kevneşopiya kaniyên ermeniyan de, ev du wate nayên veqetandin, ji ber ku hatina Mesîh ne tenê bûyereke dîrokî bû, lê her weha ronahiyeke ruhî ji bo hemû mirovahiyê bû.
Rêzan û merasîmên olî
Di êvara pêşî ya pîrozbûnê de, di 5ê rêbendanê de, Qurbanê Ronahiyê (Çiraşnûr) tê pêşkêşkirin. Di vê rojê de baweriyan bi xwe re şemiyan tînin kaniyê, wek nîşana ronahî û baweriyê.
Di 6ê rêbendanê de, Qurbaneke girîng tê pêşkêşkirin û li dawiya wê merasîma Ronahîkirina Avê (Avê Pîroz) tê kirin. Ava ku tê pîroz kirin, li baweriyan tê belavkirin wek nîşana paqijî, saxlemî û bereketê.
Kevneşopî û adetên malbatî
Xiristiyanên Ermeniyan Sersalê bi şert û şertên malbatî pîroz dikin. Li ser maseya pîrozbûnê bi gelemperî ev tişt hene:
- Pîlaf bi rez û fêkiyên hişkkirî,
- masî,
- Sebzeyên sorkirî,
- şeraba sor։
Di malan de şemî têne ronîkirin, mirov hevdu pîrozbahî dikin bi gotina kevneşopî:
«Mesîh hat û xuyanî kir»,
û bersiv jî ev e:
«Xuyabûna Mesîh pîroz be»։
Sersal wek beşek ji nasnameya neteweyî
Ji bo gelê Ermeniyan, Sersal ne tenê pîrozbûneke olî ye, lê her weha beşek girîng ji nasnameya neteweyî ye. Qebûlkirina Xiristiyantiyê wek ola dewletê di sala 301an de, çanda ermeniyan, nirxên wan û kevneşopiyên wan ên pîrozbûnê şekil da. Sersal şahîdê zindî yê vê mîrasê ye.
Pîrozkirina nûjen
Îro jî, her çend jiyana nûjen hin adet guherandiye, lê Sersal hîn jî wateya xwe ya ruhî diparêze. Kaniyan tije baweriyan in, û di malan de pîrozbûn di hawîrdora aştiyê, hevahengiyê û baweriyê de tê pîroz kirin.
