Maden sektora herî girîng a aborî ya welêt e û di warê civakî de jî rolek girîng dilîze. Alîkarê Yekemîn ê Midûrê Giştî yê Kombîneya Sifir û Molîbdenyumê ya Zengîzûrê Vardan Jhanyan di gotûbêja 28ê Adarê ya li ser mijara “Di Aboriyê de Rol û Girîngiya Madenê” de diyar kir.
Wî pêşbîniyên xwe pêşkêş kirin ku heta sala 2050: Li şûna 30 milyon ton sifir ku niha li seranserê cîhanê her sal tê derxistin, ev hejmar dê bigihêje 55 milyon ton.
“Ev tê wê wateyê ku dê daxwaza sifir hema hema du qat bibe û dê ji dabînkirinê pir zêdetir be, kêmasiya wê ji 1,5 mîlyon ton heya 9,9 mîlyon ton, dê bibe sedema zêdebûna bihayan.” Di sala 2024an de, 200 milyar dolar û neftê jî 3,1 trîlyon dolar dahata salane ya dahatên ji kana sifir pêk tê. Lêbelê, heya sala 2050-an, dorhêla salane ya kana sifir di bazara gerdûnî de dê bibe 1.1 trîlyon dolar, û neft – bi qasî 700 mîlyar dolar.
Di wê demê de pişka petrola Azerbaycanê di bazarên cîhanê de dê bibe sifir, ji ber ku yedekên petrolê yên wî welatî kêm dibin. Zehmet e ku meriv bêje ka dê Ermenîstanê di bazara sifirê de çi para xwe hebe, lê pêdivî ye ku meriv hemî potansiyela xwe bikar bîne û ji guhertinên çaverêkirî sûd werbigire. Di heman demê de rola petrolê di aboriya Azerbaycanê de ji ya sifir di aboriya Ermenîstanê de bê hempa bilindtir e. Herweha para sifirê ku li Ermenîstanê tê hilberandin di piyaseya cîhanî de ne zêde ye. Jhanyan her wiha got, “Derbarê daxwaza molîbdenê de jî dê daxwaza wê zêdetir bibe û dê 3 qat zêde bibe, ev jî ji me re potansiyelek mezin diafirîne.”
Wî da zanîn ku para madenê di GDP ya Ermenîstanê de her dem bi qasî ji sedî 2,5 bûye, û ji 2015-2016 ve, mezinbûna sektorê di pratîkê de rawestiyaye.
Wî tekez kir ku ev yek ji wan warên bêhempa ye ku dikare di qada cîhanî de jî eleqeyê çêbike.
Wî da zanîn ku rêveberiya kombînê ji bo vekirina kargeheke sifir kar dike, herwiha bal kişand ser giringiya berçavgirtina bandorên aborî û jîngehê.
